Ton van Remmen is ondernemer uit Wijhe en eigenaar van Van Remmen UV Techniek. Zijn bedrijf innoveert met UV-licht om water te zuiveren: van bacteriën, maar óók van de ‘nieuwe rommel’ die we overal terugvinden – medicijnresten, hormoonverstoorders, pesticiden, PFAS en andere zeer zorgwekkende stoffen (ZZS).
Onderaan dit artikel de link naar de talkshow Watvinnie
Van de IJssel naar de wereld – en weer terug
Ton groeide op in Deventer, “op de IJssel”, zoals hij het zelf zegt. Als jochie dobberen, stoeien met stroming en scheepsgolven: het water was vrijheid en avontuur. Later ging hij tropische cultuurtechniek studeren en werkte hij jarenlang in het buitenland – Thailand, Egypte, Pakistan, India, China. Daar zag hij armoede én rijkdom, en leerde hij hoe ongelijk water verdeeld kan zijn.
Terug in Salland bouwde hij een bedrijf met zo’n twintig mensen. Niet alleen uit ondernemerschap, maar ook omdat hij er “gelukkig” van wordt: iets doen dat nuttig is. “Water is voor iedereen vanzelfsprekend,” zegt hij, “maar we kieperen er ook van alles in. En veel daarvan blijft erin zitten.”
ZZS, PFAS en die andere forever chemicals
Waar we vroeger dachten dat lozen en verdunnen wel kon – “the solution to pollution is dilution” – werkt dat bij deze stoffen niet meer. Ze breken nauwelijks af en stapelen zich langzaam op. In het water, in de bodem, in ecosystemen. En dus uiteindelijk ook: in ons.
Ton legt het simpel uit met een beeld dat iedereen snapt: strooi je telkens een beetje zout in een glas water, dan proef je het eerst niet. Maar het zout verdwijnt niet. Op een gegeven moment wordt het gewoon vies. “Dat gebeurt met ons water ook.”
Schoonmaken met licht: UVA, UVB en UVC
UV kennen we van de zon en van de zonnebank. Ton gebruikt een andere variant: UVC-licht. Dat is kortgolvig licht met veel energie. In de natuur wordt dit licht normaal tegengehouden door de atmosfeer, maar technisch kun je het opwekken en gericht inzetten.
UVC tast DNA aan. Dat klinkt heftig – en dat is het ook – maar precies daardoor kun je er bacteriën mee uitschakelen. En in combinatie met bijvoorbeeld waterstofperoxide kun je ook organische vervuiling oxideren: moleculen ‘opknippen’ en echt afbreken.
En dat is een belangrijk verschil met sommige andere technieken, zegt Ton. Filteren kan bijvoorbeeld zorgen voor een schoon glas water, maar je houdt dan ook een reststroom over met dezelfde stoffen in een hogere concentratie: het probleem verplaatst zich. “Wij breken de stoffen echt af,” is de claim, zonder afval aan bijproducten.
Waarom doen we dit dan niet overal?
Omdat het niet alleen om techniek gaat. Het gaat om keuzes, regels en prioriteiten.
Ton noemt het hardop: water is nog geen politiek “sexy” onderwerp. We zijn druk met energie, zonnepanelen, stikstof, woningbouw. Water bungelt erachteraan, terwijl je letterlijk geen dag zonder water kunt.
Ook speelt regelgeving mee. In Nederland kun je niet zomaar zeggen: “We maken hier lokaal ons eigen drinkwater.” De controle is streng, en dat is logisch. Maar het systeem is ook stroperig: er is wel technologie, er zijn oplossingen, alleen de implementatie loopt achter.
De droom: een drinkbare IJssel
Ton haakt aan bij het idee van Drinkable Rivers (de beweging rond het concept van drinkbare rivieren). Niet omdat iedereen straks uit de IJssel moet drinken, maar omdat het een krachtig kompas is: als je rivierwater zó schoon krijgt dat je het in principe zou kunnen drinken, zegt dat iets over alles wat er stroomopwaarts gebeurt. Over landbouw, industrie, medicijnresten, rioolwater, gedrag.
En ja: ook over trots. Want vraag iemand in Salland naar een mooie rivier, en je krijgt vermoedelijk als antwoord: de IJssel.
Voor “een kop koffie per maand”?
Op een opvallend moment maakt Ton het concreet. Stel dat we de rioolwaterzuivering in Olst-Wijhe technisch upgraden om ook medicijnresten en al die andere ZZS beter af te vangen – wat kost ons dat dan?
Volgens Ton: per inwoner grofweg “een kop koffie op een terras per maand”.
Anders dan de abstracte miljoenen in landelijke programma’s heeft zo’n bedrag voor iedereen betekenis. En precies daar zit zijn punt: het is niet dat het niet kán. Het is dat we het nog niet normaal vinden om ervoor te betalen.
Minder doen, beter leven
Ton eindigt met een filosofische draai. Laten we vooral investeren in nieuwe installaties en technologie om de huidige problemen op te lossen. Maar het gaat ook om preventie, zodat die problemen kleiner worden. En dat betekent natuurlijk minder vervuilen. Minder vanzelfsprekend consumeren. Minder “we gooien het wel weg”. Als we aan beide kanten blijven werken, drinken we straks een glas water waarvoor we hebben gekozen, en betaald, omdat het goed en eerlijk is, en past binnen de Dus schoon water als luxe? Nee, zegt Ton. Schoon water als basis. En daarvoor moeten we het belangrijk genoeg gaan vinden.
