Herman Kamphuis is woest op handelswijze BB, CDA en VVD: politiek belang boven inwonersbelang

Herman Kamphuis (PvdA) maakt een reconstructie van de (in)formatie in Raalte, die is nog in volle gang, maar de honden lusten er nu al geen brood meer van. Over kiezerslogica, politieke logica, lage opkomst, lintjesmotregen en een informateur die met zijn opdracht aan de haal ging.

Interessant? Deel het artikel

Herman Kamphuis

Vrij naar John F. Kennedy: “Vraag niet wat de verkiezingsuitslag voor jou kan doen, maar vraag wat jij voor de verkiezingsuitslag kunt doen.”

In Raalte is het omgekeerd. BB-CDA-VVD leggen de uitslag van de gemeenteraadsverkiezing op (14, 15) en 16 maart zo uit dat zij nu met z’n drieën een nieuwe coalitie aan het vormen zijn. Horen, zien en doorpakken. Terwijl de verkiezingslogica zegt: een coalitie van grote winnaar BurgerBelangen en grootste partij GemeenteBelangen, beide 7 zetels, met samen 14 de meerderheid in de raad van 25. Oppositiepartij BB behaalde 4677 stemmen en won 3 zetels, 1 van het CDA en 2 van Lokaal Alternatief. GB behaalde 4801 stemmen, een winst van 200. Collegepartij CDA verloor van 6 naar 5 en haalde 500 stemmen minder, nu 3281. Collegepartij VVD behield 3 zetels, maar verloor ruim 300 stemmen, nu 1942. Progressief Raalte – GroenLinks, D66 en PvdA – bleef samen gelijk met 3 zetels, ieder 1 en samen nagenoeg hetzelfde stemmenaantal als in 2018: 2430. Verliezers CDA en VVD zijn nu aan het formeren met winnaar BB. Winnaar GB – 12 jaar regeringspartij samen met CDA en de laatste 4 jaar ook met de VVD – heeft het nakijken. PartijBelangen spelen een doorslaggevende rol. KiezersBelangen doen er minder toe.

Horen, zien en initiatief (laten) afpakken van GB

Direct na de verkiezingen maakte de gemeenteraad de volgende afspraak: “De grootste partij wordt gevraagd een informateur te presenteren op 30 maart”. Waarom dan pas? In de 2 weken direct na de verkiezingen was er natuurlijk al druk onderling politiek stratego achter de schermen, onder andere van BB, CDA en VVD. Op 30 maart, tijdens het eerste openbare “duidingsdebat” van de raad over de uitslag, zei GB spoedig met een onafhankelijke informateur van buiten de gemeente te komen, BB de verbinding te willen zoeken, CDA dat de 2 lokalen gezien de uitslag vanzelfsprekend het eerst aan zet waren voor een eerste verkenning met hulp van een partijloze informateur en VVD dat ze geen 5e wiel aan de wagen met 2 lokale partijen wilde worden en zich zorgen maakte over de lage opkomst.

Op 2 april ontving – niet partijloos maar CDA’er en 4e kandidaat in het vooroverleg tussen GB en BB – verkenner Hans Vroomen (burgemeester van Ommen) de informatie-opdracht van GB èn BB gezamenlijk. Waarom 2 opdrachtgevers en niet zoals afgesproken alleen de grootste partij GB? Die opdracht luidde: “Welke coalitie is, gegeven de verkiezingsuitslag, de meest logische of voor de hand liggende combinatie en waarom? Al op 11 april – het vooroverleg achter de schermen wierp z’n vruchten af – kwam de verkenner met zijn eerste verslag en conclusies van het voortgezette politiek stratego. Omdat die partijen dat als hun eerste voorkeur zagen, adviseerde hij een coalitie van BB, CDA en VVD, niet onlogisch de partij waarvan Ben Nijboer jarenlang fractievoorzitter is geweest voordat hij in 2016 BB oprichtte.

Informateur gaat buiten zijn boekje

De verkenner/informateur schrijft in zijn verslag: “De kern van mijn opdracht is vast te stellen, welke coalitie voor de nieuwe gemeenteraad van Raalte het meest voor de hand ligt.” Aan de woorden “gegeven de verkiezingsuitslag” uit de officiële opdracht van GB en BB gaat hij voorbij. Het gegeven vanuit de verkiezingsuitslag luidde: GB-BB. De woorden “voor de nieuwe gemeenteraad van Raalte” voegt de heer Vroomen toe. De uitkomst – BB-CDA-VVD – is in de redenering van de informateur dan gericht op die ene meerderheid van de nieuwe gemeenteraad terwijl er meerderheden mogelijk waren gegeven de verkiezingsuitslag. Niet alleen BB en VVD waren voor de politieke combinatie van de informateur maar ook het CDA. Ondanks haar mondelinge eerste voorkeur voor BB-GB in het “duidingsdebat” van 30 maart. In het verslag staat vermeld: “Zowel VVD en CDA hebben aangegeven niet aan de combinatie met GB en BB te willen deelnemen.” BB-GB-CDA zou meer bestuurlijke continuïteit gegeven hebben met Frank Niens (GB) èn Gerria Toeter (CDA) als wethouders. Het advies van de informateur is doet geen recht aan de verkiezingsuitslag. Alexander Kreule (VVD) vroeg zich in het “duidingsdebat” af wat er aan de lage opkomst te doen is (nu 57,2 %, 5 % lager dan in 2018; ter vergelijking: opkomst Tweede Kamerverkiezing 2021: 83 %). Dit dus: uitgaan van kiezerslogica en niet van politieke logica. KiezersBelangen boven PartijBelangen plaatsen. In plaats van krokodillentranen, niet als verliezer een college BB-CDA-VVD getalsmatig mogelijk maken, ook al lonkt de wethouderspost. (31.000 inwoners mochten stemmen, 18.000 deden het. 13.000 stemden niet, zouden die in 2026 allemaal op InwonersBelangen stemmen dan zou dat de grootste partij zijn met 10 zetels).

Horen, zien en zwijgen door CDA

Op 14 april was er een scherp openbaar raadsdebat over het verslag van de informateur en zijn conclusie BB, CDA en VVD samen een nieuw college te laten formeren. BB en VVD (”duurzaamheid, rol overheid, participatie, financiën”) gaven programmatische redenen voor hun keuze. BB zei al intensief met partijen gesproken te hebben en dat voort te zetten. Het CDA – waar staat de D alweer voor? – wilde niet zeggen waarom zij na 12 jaar de politieke oversteek van GB naar BB maakte. Beriep zich op de vertrouwelijkheid van de gesprekken. Hield zich daarmee niet aan de afspraken uit het – ook door het CDA ondertekend – Raolter Akkoord van 2018: “Inwoners mogen ervan uitgaan dat we transparant en begrijpelijk verantwoording afleggen over ons optreden.” Bestuurlijke veroudering. Hier past een Wob-verzoek om de gespreksverslagen.

Het CDA zei verder nog dat het tot nu toe om een verkenning ging en – anders dan volgens BB en VVD – de inhoud pas in de formatie aan bod zou komen. Dus moet er een andere reden dan een programmatische zijn waarom CDA niet met GB in zee wil. Gaat het dan bijvoorbeeld om de persoon van de tweede wethouder van GB? Hoe democratisch is dit als niet de inhoud de koers richting welke coalitie bepaalt maar de “poppetjes” en daarover wordt gezwegen? De waarom-vraag in de opdracht – “Waarom welke coalitie de meest logische?” – wordt niet beantwoord door informateur en CDA. Waarom is BB-CDA-VVD logischer als BB-GB of BB-GB-CDA? Door al direct over wie met wie te beginnen werd het onderlinge vertrouwen – het derde uitgangspunt van de informateur – voor andere coalitiemogelijkheden dan BB-CDA-VVD behoorlijk vertroebeld. Er is gepolariseerd op personen, lijkt het. Aan het CDA de democratische taak om uit te leggen waarom BB-CDA-VVD het beste is voor Raalte. Temeer van belang, omdat de informateur schrijft: “De programmatische verschillen tussen de fracties in de Raad acht ik op hoofdlijnen overbrugbaar.” Bijzonder dat een niet gekozen buitenstaander zo’n grote invloed heeft op het nieuwe bestuur in Raalte en daarmee op de toekomst van de Raalter inwoners.

Horen, zien en herpakken?

BB voegde desgevraagd op 14 april nog toe niet de combinatie BB-GB te willen formeren. Dit, omdat beide lokale partijen zijn en dat – zonder landelijke partijen er bij – dan zou betekenen het niet kunnen netwerken in Den Haag. Met CDA en/of VVD erbij zou dat wel zo zijn. Maar die beide partijen willen dus niet met BB-GB. Een andere logische mogelijkheid zou dan vervolgens zijn dat BB-GB niet rechtsaf gaat in Den Haag, maar linksaf richting de combinatie GL-D66-PvdA. Alle drie ook met een netwerk in Den Haag en samen net als de VVD 3 zetels maar 500 kiezers meer. Groen, progressief en sociaal – GPS – zou in die benadering in Raalte dan een nieuwe richtingaanwijzer kunnen zijn voor de grote uitdagingen in de komende jaren.

BurgerBelangen zegt voor democratische vernieuwing, meer burgerparticipatie en voor een raadgevend referendum te zijn. Inwoners kunnen zo ingrijpende plannen beïnvloeden en bijsturen voordat een plan definitief wordt. Hier in Salland heeft al zo’n referendum in Raalte voorgesteld. Ook kent BB het digitale burgerpanel en de opiniepoll als mogelijkheden om de meningen van inwoners te peilen over actuele onderwerpen. De samenstelling van de nieuwe coalitie in Raalte is daarvoor een logisch actueel onderwerp. Met als vragen: bent u voor de combinatie BB-CDA-VVD? Of bent u voor de combinatie BB-GB aangevuld met de vraag: bent u voor netwerken in Den Haag met CDA, VVD of GPS? Durft BB hierover de mening van de inwoners te peilen?

Lintjesmotregen

De dag voor Koningsdag kregen 12 vrijwilligers uit de gemeente Raalte een welverdiend lintje. Uit de toelichtingen bleek dat zij zich als vrijwilliger bijzonder hebben ingezet voor andere mensen, voor het verenigingsleven, voor de samenleving. Zo’n lintje krijg je niet zomaar. Je moet voorgedragen worden en daarna volgt een maandenlang proces langs meerdere instanties. Hoe anders is dit als je minimaal 12 jaar gemeenteraadslid bent geweest en vertrekt. Raadswerk is geen vrijwilligerswerk, maar met 1300 euro per maand een betaalde nevenfunctie. Na 12 jaar krijg je het lintje automatisch en zonder verdere toelichting waarom die inzet zo bijzonder is geweest. Zo ook op 29 maart bij de lintjesmotregen vanwege het afscheid van 2 raadsleden. Zelfs als je door de kiezers bent weggestemd op 16 maart – zoals Lokaal Alternatief (waarschijnlijk mede als gevolg van conflict met tennisclub) – krijg je een lintje. En dan kan het zelfs binnen 2 weken geregeld worden in overheidsland, want het verdwijnen van LA werd niet verwacht. Waarom dit onderscheid? [Alexander ben je d’r nog?] Er zijn heel veel andere Raaltenaren – vrijwilligers, mantelzorgers, in de zorg, in de verpleging, in de bouw, bij de politie, brandweer, ambulances, ehbo, enzovoort, enzovoort – die na 12 jaar veel meer een lintje verdienen voor hun maatschappelijke inzet. Ook voor binnenkort vertrekkende wethouders met moties van afkeuringen en affaires aan hun broek ligt mogelijk zo’n lintje al op de plank. Terwijl zij ook geen vrijwilliger zijn maar ongeveer 8500 euro inkomsten per maand ontvangen voor de uitoefening van hun beroep. Na (lintjes)regen komt zonneschijn, dus wie weet worden volgend jaar àlle Raaltenaren die zich – als vrijwilliger of in hun functie gedurende 12 jaar bijzonder hebben ingezet voor de samenleving – in het zonnetje gezet.

Interessant? Deel het artikel

Blijf op de hoogte

Abonneer je op een of meerdere van onze nieuwsbrieven en ontvang elke week een update van de artikelen op Hier in Salland. Om de twee weken verloten we onder de abonnees om en om een pakket uit de biologische boerderijwinkel Overesch en de biologische Supermarkt in het Bos van Kleinlangevelsloo, beiden in Raalte. Bekijk de spelregels.

Meer over

1 reactie op “Herman Kamphuis is woest op handelswijze BB, CDA en VVD: politiek belang boven inwonersbelang”

  1. Avatar
    Hans de Kort

    Dag Herman,
    Je hebt de essentie van wat er allemaal mis is in de Raalter politiek, alsook met de vele automatische lintjes die worden verdeeld, prachtig verwoord.
    En wat die wethouder betreft, zou ik het een groot schandaal vinden als zelfs hij zou worden onderscheiden.
    Nog afgezien van de wantrouwensmoties, heeft hij in zijn functie als collegelid ook nog eens een misdrijf gepleegd met het schenden van de hem opgelegde geheimhoudingsverplichting. Want dat is het: een misdrijf.
    Waaróm de collegevoorzitter, M. Dadema, daarvan geen aangifte heeft gedaan bij het Openbaar Ministerie, zou onderdeel moeten zijn/worden van een integraal onderzoek naar het reilen en zeilen binnen de Raalter politiek.

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.