De kleren van ijsmummie Ötzi, kunnen we die ook niet verbouwen op het Sallandse land?

Van voedselboer naar vezelboer – het platteland kan meer dan voeden

In een museum in Bolzano ligt een man die al meer dan vijfduizend jaar oud is. Zijn naam: Ötzi, ook wel de ijsmummie uit de Alpen genoemd. Hij leefde in een tijd zonder plastic, zonder polyester, zonder fabrieken. En toch liep hij warm en droog rond in de bergen — met kleding die volledig uit zijn directe omgeving kwam.

Zijn jas, schoenen, muts en tas waren stuk voor stuk gemaakt van wat het landschap hem bood: geitenleer, schapenwol, gras, vlas, berenvacht. Alles lokaal, alles herbruikbaar, alles natuurlijk.
Eigenlijk was Ötzi een duurzame Sallander avant la lettre.

Van melk en vlees naar wol, vlas en vezels

In Salland zijn sommige boeren bezig gewassen te telen voor de bouw. Wat, als je kijkt naar gewassen voor kleding? Een boer die vlas teelt voor linnen, hennep voor isolatie, of wol levert voor kleding en bouw. Het idee is niet nieuw: de boeren van vroeger deden dat allemaal tegelijk.
Ze aten van het land, bouwden met hout van eigen erf, en droegen wat hun dieren opleverden.

De jas van Ötzi — en wat we er nu van leren

Ötzi’s jas bestond uit kleine stroken geiten- en schapenleer, aan elkaar genaaid tot een bont geheel.
Geen mode, geen verspilling — gewoon functioneel en mooi tegelijk.
Precies dat principe past bij een nieuwe manier van denken: reststromen gebruiken in plaats van weggooien.

Zijn schoenen, met gras als zoolvulling en leer van hert en beer, laten zien hoe verschillende materialen elkaar versterken.
Wij kunnen dat ook: hennep mengen met leem, vlas combineren met klei, wol gebruiken als akoestisch materiaal.
Wat Ötzi deed met gras en geitenhuid, doen wij straks met Sallandse grondstoffen — in de bouw, in kleding, in design.

Kleding als kringloop

De ijsman had geen fast fashion. Zijn kleding was repareerbaar, verstelbaar en volledig afbreekbaar.
Een grasjas werkte als regenkleding, zijn leren broek hield warmte vast, zijn riem ging een leven lang mee.

In Salland werken steeds meer ontwerpers, boeren en ondernemers aan hetzelfde idee:
circulaire producten van het platteland.
Van vlas voor linnen jurken tot wol voor wandisolatie, van hennepvezelplaten tot natuurlijke verf uit planten. Dezelfde kringloopgedachte als bij Ötzi — maar met moderne kennis.

De les van Ötzi

Ötzi leefde in balans met zijn omgeving. Alles wat hij droeg kwam van dichtbij, alles wat hij gebruikte keerde terug in de natuur. Hij nam niets dat niet kon worden teruggegeven. En precies dat is de uitdaging voor ons: opnieuw leren produceren binnen de grenzen van het landschap.