Het Duitse chemieconcern Bayer wil in de Verenigde Staten voor ruim 6 miljard euro kankerclaims rond onkruidverdelger Roundup schikken. Het middel bevat glyfosaat en wordt al jaren in verband gebracht onder andere lymfeklierkanker. Wat moet Salland dan concluderen?
Bayer nam producent Monsanto in 2016 over voor 66 miljard dollar – en kocht daarmee ook een juridische erfenis. Wereldwijd is inmiddels bijna 12 miljard euro gemoeid met schikkingen en rechtszaken rond glyfosaat.
De officiële lijn van Bayer blijft dat het middel veilig is bij correct gebruik. Een schikking is juridisch geen schuldbekentenis. Maar de vraag dringt zich op: als een bedrijf miljarden betaalt om claims af te kopen, dan schatten ze vermoedelijk toch in dat ze rechtszaken verliezen. Hoeveel lef heb je dan nog als bestuurder of als politicus de samenleving te confronteren met landbouwgif?
Minder spuiten? Niet in Raalte
Van LTO weten we het. Zij adviseert boeren na gifspuiten snel te ploegen om gezeur te voorkomen. Dat boeren er zelf het heerst ziek van worden, werpt de vraag af wiens belangen de LTO behartigt. De Sallandse voorzitter is ook BBB-lid. Die politieke partij behartigt de belangen van de agro-industrie
De Raalter BBB is ook voor landbouwgif. Als je daar iets tegen inbrengt snap je er volgens lijsttrekker Jan Schokker niks van. Volgens hem gaat de wereld honger lijden als boeren geen gif gebruiken.
Het Raalter CDA wil ook eerst alternatieven, voordat ze een moreel appel doen op boeren minder gif te gebruiken. In gemeenten als Almelo en Olst-Wijhe is de afgelopen jaren vanuit de politiek wel zo’n moreel appel gedaan op de boeren, aangestuurd door de gemeentelijke afdelingen van het CDA.
Ook niet in de provincie
Ook de provincie Overijssel en drinkwaterbedrijf Vitens vinden dat volledig stoppen nog niet realistisch is, bleek uit een digitale bijeenkomst van betrokken partijen. Een stemming van pappen en nathouden, schreef Jan Overesch in een opiniestuk over die bijeenkomst. Pappen en nathouden, spelen met kanker… Gedeputeerde De Bree laat een uitnodiging van ons om dit samen met Overesch in een podcast te bespreken (tot op heden) aan zich voorbij gaan.
Vitens een verhaal apart
Vitens is een verhaal apart. Het waterbedrijf deed mee aan een proef met lelieteelt op een waterwingebied in Ommen, hield daar zonder er ruchtbaarheid aan te geven schielijk mee op en liet de proef van haar site verdwijnen toen wij hen naar de proef vroegen. Het bedrijf geeft keer op keer aan dat het steeds moeilijk wordt gif uit water te halen. Maar staat dus niet pal achter een verbod van landbouwgif. Wij nodigen ook Vitens uit voor de podcast die we hierboven noemen.
Wel bij bioboeren
Tegenover dat frame van ‘het kan niet’ staat een andere werkelijkheid. Biologische boeren in Salland laten al jaren zien dat het zonder kan.
Wat zegt een schikking eigenlijk?
Juridisch gezien bewijst een schikking niets. Bedrijven schikken vaker om langdurige procedures te vermijden.
Maar maatschappelijk is de boodschap minder neutraal. Zes miljard euro is geen symbolisch bedrag. Het is een inschatting van risico, reputatieschade en mogelijke toekomstige veroordelingen.
Wereldwijd schikken, in Salland er op gokken
Als er wereldwijd miljarden nodig zijn om gezondheidsclaims rond een middel af te kopen, waarom nemen onze bestuurders en politici dan nog wél het risico, waarom kiezen ze niet voor het voorzorgsbeginsel en bieden ze de samenleving een gezonde leefomgeving aan?
