Dirk de Bekker was nog maar net begonnen aan Het pesticidenparadijs of het begon al. Telefoontjes. Bedreigingen. Boeren die niet wilden dat hij schreef over hun gifgebruik.
Herkenbaar. Ik was betrokken bij de documentaire Boerocratie – over de agro-industrie, de BBB, de Rabobank en de LTO, die er alles aan doen om de industriële landbouw zo groot mogelijk te houden. We waren nog niet verder gekomen dan de aankondiging van die docu, toen kwam de druk al op gang. De ledenraad van de Rabobank. LTO die contact zocht met stichtingen waar ik voor werk en dreigde de samenwerking op te zeggen. Een LTO-voorzitter die keiharde leugens over mij publiceert en niet reageert op verzoeken tot rectificatie. Mensen die bellen of het misschien allemaal wat milder kan.
Dat is hoe het werkt. Intimidatie. Leugens. De boodschapper onthoofden. En in het geval van Het pesticidenparadijs: Onderzoek vertragen. Wetenschap in twijfel trekken. Het is dezelfde strategie die we kennen van de tabaksindustrie. Van DDT. Altijd gericht op tijd rekken.
En ondertussen mooi weer spelen. De sector maakt zelf lesmateriaal voor boerderijonderwijs. Laat zien hoe mooi het boerenleven is. Vormt het beeld van de volgende generatie. Boer zoekt vrouw, schattige biggetjes als logo op een vrachtwagen voor veetransport. Dat soort werk.
Onderzoeksinstituten? Daar zit de sector diep in verweven. De industrie betaalt mee aan onderzoek. Overheden leunen op zogenaamd onafhankelijke kennis die dat niet altijd is.
En politici durven het voorzorgsbeginsel niet toe te passen. Terwijl dat wettelijk gewoon moet. Als er grote twijfel is over gezondheidsrisico’s, moet je de samenleving beschermen. Maar dat gebeurt niet. Terwijl we precies weten wat pesticiden doen: ze doden leven. Kruiden. Insecten. Ons zenuwstelsel
We zijn al 75% van onze insecten kwijt. Wat ook de bedoeling is: insecten doodspuiten. Dat zijn niet zomaar beestjes. Dat is de basis van alles. Bestuiving. Voedsel. Ecosystemen. Haal je dat weg – en dat doen we – dan dondert de hele piramide in elkaar. Dan kun je die slogan “we moeten de wereld voeden” wel op je buik schrijven.
De provincie Overijssel werkt op dit moment aan een standpunt over landbouwgif. In een digitale bijeenkomst durft Vitens – verantwoordelijk voor ons drinkwater – te zeggen dat boeren voorlopig nog niet zonder kunnen. Gedeputeerde De Bree zegt hetzelfde. Zolang het nog niet anders kan… We hebben hem uitgenodigd voor een gesprek. Met bioboer Jan Overesch. Iemand die al decennia laat zien dat het wél kan, zonder gif. Wel uitgebreid met zijn woordvoerder gesproken. Maar er is geen gesprek gekomen. Wel gaat de provincie door met haar standpuntbepaling. Zonder die praktijkkennis.
Ondertussen
LTO roept boeren op om hun land snel te ploegen. Omdat je er anders gezeur van krijgt. In Lochem is onderzoek gedaan naar pesticiden in het buitengebied. Het zit overal, bleek vorige week bij de presentatie. De gevolgen? Boeren krijgen als eersten Parkinson. Daarna de andere mensen die er wonen.
En uiteindelijk ook de mensen die er recreëren. De Parkinson-pandemie groeit.
En nee, je kunt niet per individueel geval bewijzen dat het door pesticiden komt. Net zoals je niet per longkankergeval hoeft te bewijzen dat het door roken komt. Of per gehoorbeschadiging dat het door vliegtuigen komt. Dat is in de wet al lang geregeld.
En toch gebeurt er niks.
Het pesticidenparadijs van Dirk de Bekker. Lees het. En word boos. Woedend. Furieus. Op bestuurders en politici die niet het lef hebben om ons te beschermen tegen landbouwgif.
Deze recensie zal Rabo en LTO wel weer boos maken. Maar als je het gevaar ziet en je doet niets, dan ben je medeschuldig.
